Home

Home
Nắng thì cày ruộng, mưa thì đọc sách 晴耕雨讀
Hiển thị các bài đăng có nhãn phủ-Giày. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn phủ-Giày. Hiển thị tất cả bài đăng

14/04/2026

Hội Phủ Giầy 2026 - Chương trình

Tóm tắt:

"

Lễ hội Phủ Dầy năm 2026 chính thức diễn ra từ ngày 19 đến ngày 24 tháng 4 năm 2026 (tức mùng 3 đến mùng 8 tháng 3 âm lịch), với chuỗi hoạt động phong phú:

  • Chiều tối thứ 5 – ngày 16 tháng 4 (tức 29 tháng 2 âm lịch) tại Phủ Chính Phủ Dầy nơi Thánh Mẫu Liễu Hạnh giáng sinh (thôn Tiên Hương, xã Vụ Bản, tỉnh Ninh Bình), trên chay dưới mặn tổ chức lễ khai hội tại bản phủ, thực hiện các nghi thức truyền thống như tụng kinh dược sư, các nghi lễ khác cầu quốc thái dân an, mở đầu cho mùa lễ hội thiêng liêng, mừng tháng tiệc Thánh Mẫu.
  • Sáng Chủ nhật – ngày 19 tháng 4 (tức mùng 3 tháng 3 âm lịch), lễ dâng hương tại các di tích thuộc quần thể Phủ Dầy. Tổ chức các hoạt động văn hóa dân gian cổ truyền tại các đền phủ, chùa, lăng trong quần thể Phủ Dầy.
  • Tối Chủ nhật – ngày 19 tháng 4 (tức mùng 3 tháng 3 âm lịch), 19h00 chương trình khai mạc lễ hội Phủ Dầy năm 2026 tại Sân vận động Kim Thái, thôn Tiên Hương, xã Vụ Bản tỉnh Ninh Bình) cách Phủ Chính khoảng 300m.
  • Sáng Thứ 2 – ngày 20 tháng 4 (tức mùng 4 tháng 3 âm lịch), buổi sáng liên hoan nghệ thuậthát Chầu Văn tại phương du Phủ Chính Phủ Dầy. Buổi chiều liên hoan nghệ thuật hát Chầu Văn tại phương du Phủ Vân.
  • Sáng Thứ 3 – ngày 21 tháng 4 (tức mùng 5 tháng 3 âm lịch), buổi sáng lễ rước Mẫu từ Phủ Vân lên chùa Báng.

Hoạt động tâm điểm:

  • TỐI THỨ 3 – ngày 21 tháng 4 (tức tối mùng 5 tháng 3 âm lịch) chương trình lễ Rước đuốc đăng long với sự tham gia của hàng ngàn người được tổ chức tại Phủ Chính theo lệ truyền thống. Ngọc lửa lửa thiêng rước từ cung cấm Phủ Chính truyền ra, được nhân dân địa phương và du khách thập phương rước xung quanh thôn Tiên Hương trung tâm quần thể Phủ Dầy.
  • Cùng với Nghi lễ rước đuốc là chương trình bắn pháo hoa tri ân công đức của Đức Thánh Mẫu diễn ra đồng thời tại Phủ Chính.
  • Chương trình múa lân sư rồng tại Phủ Chính
  • SÁNG THỨ 4 – ngày 22 tháng 4 (tức mùng 6 tháng 3 âm lịch) Đại lễ rước Thánh Mẫu từ Phủ Chính Phủ Dầy nơi Thánh Mẫu giáng sinh lên Chùa Tiên Hương thỉnh Phật xin kinh để cầu cho quốc thái dân an, nhân khang vật thịnh (đây là hoạt động đặc biệt quan trọng nhất trong lễ hội Phủ Dầy).

Các chương trình, hoạt động khác:

  • Sáng Thứ 5 – ngày 23 tháng 4 (tức mùng 7 tháng 3 âm lịch) hoa trượng hội tại Phủ Vân, kéo bộ chữ “Mẫu Nghi Thiên Hạ”
  • Sáng Thứ 6 – ngày 24 tháng 4 (tức mùng 8 tháng 3 âm lịch) hoa trượng hội tại Phủ Chính, kéo bộ chữ “Quốc Thái Dân An”

"

Dưới là tin tức từ các nơi.

04/04/2026

Hội Phủ Giầy 2026 - lần đầu tiên trong cơ chế "xã Vụ Bản tỉnh Ninh Bình" (phần chuẩn bị)

Còn khoảng nửa tháng nữa là đến Hội Phủ Giầy 2026 (tên chính thức hiện nay ở địa phương là "lễ hội Phủ Dầy").

Đây là Hội Phủ Giầy đầu tiên trong cơ chế "xã Vụ Bản tỉnh Ninh Binh". Thời còn cơ chế "xã Kim Thái huyện Vụ Bản tỉnh Nam Định" (cho đến ngày 1/72025), thì các hội nghị về công tác tổ chức Hội Phủ Giầy sẽ được tổ chức bởi chính quyền huyện Vụ Bản - ví dụ, trên Giao Blog, có thể xem lại ở đây hay ở đây.

Mở entry này để ghi chép phần chuẩn bị dành cho Hội Phủ Giầy 2026 trong cơ chế mới. 

Mở đầu là tin "Hội nghị truyền, giới thiệu hình ảnh về Lễ hội Phủ Dầy" đăng trên cổng thông tin điện tử của xã Vụ Bản ngày 3/4/2026.

22/02/2026

Hội chợ Viềng xuân Phủ Giầy (Chợ Thánh ở Phủ Giầy) năm 2026

Hội chợ Thánh ở Phủ Giầy năm 2026 khai mạc vào ngày hôm nay (mùng 6 Tết, ngày 22/2/2026). 

Loạt ảnh đầu tiên là của Giao Blog (nhận chia sẻ từ một người bạn quê Hổ Sơn - bên cạnh Phủ Giầy - đang đi dự trực tiếp lễ khai mạc), từ đó trở xuống là thông tin từ các nguồn khác nhau - mở đầu là tin từ trang thông tin xã Vụ Bản (nay là xã Vụ Bản tỉnh Ninh Bình).

30/11/2025

Phủ Giầy Nam Định và Phủ Giầy Sài Gòn với nhóm sắc phong nguyên gốc cho tam vị Thánh Mẫu Phủ Giầy

"Phủ Giầy Nam Định" là quê hương bản quán. Quê hương bản quán của dòng họ Trần Lê đã sản sinh ra tam vị Thánh Mẫu Phủ Giầy.

"Phủ Giầy Sài Gòn" là một nơi con cháu dòng họ Trần Lê đã di cư tới, bắt đầu từ thập niên 1930 và có một nhóm đi vào năm 1954.

25/11/2025

Chân dung Chúa Liễu từ huyền tích dân gian đến các văn bản Hán Nôm (bài Kiều Thu Hoạch, 2020)

Bài lấy về từ website của Khoa Ngữ văn - Trường Đại học Sư phạm Hà Nội.

Bản hiện nay thì ghi năm 2020. Nhưng trong một bài viết vào năm 2019 (đã đăng trong tạp chí - xem ảnh ở dưới) thì có nhắc đến bài này của học giả họ Kiều, và cho biêt bài đó đã đăng từ năm 2017:

04/11/2025

Mẫu Liễu Thanh Sam (bản in năm 2013) và nhìn lại sau nhiều năm

Đền thờ Liễu Hạnh công chúa ở Thanh Sam - Ứng Hòa - Hà Tây cũ.

Truyền thuyết về Liễu Hạnh công chúa ở đây được đẩy lên tận thời Lý với không gian kinh thành Thăng Long thời kì đầu tiên của kỉ nguyên độc lập.

Một bài viết đã công bố nhiều năm về trước.

Bản in trọn vẹn đầu tiên là trong sách chung ấn hành năm 2013 (cách nay 12 năm).

05/10/2025

Kính mừng Thánh Mẫu Phủ Giầy giáng sinh 2025 : "Sắc phong còn mãi bao đời, công ơn Mẫu cao vời vợi"

Thánh Mẫu Phủ Giầy, theo truyền thuyết, giáng sinh vào đêm rằm tháng Tám (đêm mai).

Kính mừng giáng sinh, chúng ta cùng thưởng thức một MV của nhóm ca sĩ Bùi Tuấn Ngọc.

Trong đó có những câu hát rất tha thiết là:

"Nhân gian còn đó bao đời, nay vẫn lưu truyền,

An Thái nơi Phủ Dầy ngày nay Mẫu giáng sinh"

"Sắc phong còn mãi bao đời, công ơn Mẫu cao vời vợi

Lòng trời hòa quyện lòng dân, chắp tay "Lạy Mẫu anh linh".

22/09/2025

Ảnh cũ các cơ sở thờ phụng hệ thần Liễu Hạnh công chúa : Phủ Giầy năm 1957 - Phủ Chính với đường đất và chân trần

Tiếp tục loạt entry đang đi dần trên Giao Blog.

Nhân ngày mở đầu của tháng tiệc đản sinh Thánh Mẫu Liễu Hạnh năm 2025, tháng Tám mùa trăng, đưa lên một ít ảnh cũ về Phủ Giầy - mở đầu là loạt ảnh chụp tại Phủ Chính vào tháng Ba mùa trăng năm 1957 (dương lịch là tháng 4 cùng năm), từ tư liệu lưu trữ (có dấu kiểm kê kho của nhiều năm được đóng bên cạnh các bức ảnh).

18/07/2025

Ảnh cũ các cơ sở thờ phụng hệ thần Liễu Hạnh công chúa : Phủ Giầy (Nam Định) thập niên 1920

Có một sê-ri ảnh rất tuyệt của EFEO tại Hà Nội về Phủ Giầy thời thập niên 1920.

Ta thấy không khí ngày hội Tháng Ba náo nức, dân từ khắp các vùng miền đổ về Phủ Giầy. Đường chạy xung quanh Phủ Giầy vẫn là đường đất. Rất nhiều chân trần. Nói rõ là chân đất. Dân ta Tháng Ba ngày hội vẫn chân đất. Không giày dép, không tất dài tất ngắn. Toàn xã hội lúc đó như vậy.

Hiện lên trên tất cả là ta thấy núi Tiên Hương.

14/04/2025

Hội thảo 2025 về Đền Cây Đa Bóng (Nguyệt Du cung) trong quần thể Phủ Giầy Nam Định (video và ảnh)

Như thông tin đã đưa (xem lại ở đây), hội thảo đã diễn ra vào buổi sáng ngày 13/4/2025 (Chủ Nhật), tại chính Đền Cây Đa Bóng (Nguyệt Du cung). Gần đây, ngôi đền được gọi ngắn thành "Phủ Bóng" trong cộng đồng tín ngưỡng.

Đầu tiên, đưa video của hội thảo (chất lượng video không tốt lắm, bị giật và bị mất nhiều đoạn).

05/04/2025

Kính mừng Tiệc Mẫu tháng Ba 2025 : Chúng tôi nói chuyện về Đền Bà Kiệu

Kính mừng Tiệc Mẫu tháng Ba 2025

Chúng tôi nói chuyện về Đền Bà Kiệu và việc phụng thờ hệ thần Liễu Hạnh công chúa tại khu vực phố cổ Hà Nội.
Chiều hôm nay - Thứ Bảy ngày 5/4/2025.

04/04/2025

HỘI PHỦ GIẦY 2025 cập nhật : KÉO CHỮ được hủy do toàn quốc để tang cố Chủ tịch Nhà nước Lào anh em

Theo dự kiện ban đầu thì sáng nay (4/4/2025) và sáng mai (5/4/2025), sẽ có Hội hoa trượng (kéo chữ) tại Phủ Vân (sáng nay) và tại Phủ Chính (sáng mai).

Do có thông báo của chính phủ về việc để tang cố Chủ tịch Nhà nước Lào anh em, trong hai ngày, nên dự kiến trên bị hủy.
Có thông tin chính thức của BTC (bằng văn bản) thì sẽ cập nhật lên sau.

01/04/2025

Vượt hàng trăm cây số từ Nghệ An đến Nam Định đi lễ Phủ Dầy (1/4/2025)

Tin của báo Lao Động.

Kính mừng Hội Phủ Giầy 2025 - Đọc lại câu thơ khắc in năm 1910 "Lô hương khuya sớm Phủ Dầy"

 "Lô hương khuya sớm Phủ Dầy,

Sùng sơn Phố Cát xưa nay hiển thần".

Trích từ tác phẩm Tiên Phả dịch lục của Kiều Oánh Mậu - tác phẩm được viết và in khắc gỗ trong cùng năm 1910.

Một cách đọc khác là:

 "Lửa hương khuya sớm Phủ Dầy,

Sùng sơn Phố Cát xưa nay hiển thần".

Có nghĩa là, cùng chữ, nhưng có cách đọc "lửa hương", lại có có cách đọc "lô hương". Chữ Nôm phải vừa đọc vừa đoán, và cùng một chữ có nhiều cách đọc, là thế.

Trường hợp này, tôi nhất quán đọc là "lô hương" (và sẽ mở ngoặc ghi "lửa hương" - một cách đọc khác). Tại sao tôi đọc "lô hương" sẽ diễn giải sau.

31/03/2025

Kính mừng Hội Phủ Giầy 2025 - Thánh Mẫu ở khắp mọi nơi với rất nhiều "cố trạch" và "cựu quán"

Hôm nay là ngày 3 tháng Ba năm Ất Tị, nhằm ngày 31/3/2025, là kị nhật của Thánh Mẫu Liễu Hạnh. Rất nhiều đền phủ trên toàn quốc đang tổ chức những ngày tiệc tháng Ba âm lịch.

1. "Mẫu Liễu ở khắp mọi nơi" là ý tưởng khoa học của cố học giả Vũ Ngọc Khánh nêu ra từ đầu thập niên 1990. Trong một bài viết đã công bố năm 2010, tôi đã nhắc lại ý tưởng này của thầy Khánh.

2. Từ thực tế điều tra tại vùng Huế, ngay từ thập niên 1960, cố học giả Trần Văn Toàn cũng nêu một ý tưởng tương tự, mà ở vùng Huế là có sự đan xen vào nhau giữa Thánh Mẫu Liễu Hạnh và Thánh Mẫu Thiên Y (Thiên Y A Na). Ý tưởng này của thầy Toàn, nay tôi lần đầu nhắc ở đây, và sẽ xâu kết với ý tưởng của thầy Khánh ở một dịp khác.

29/03/2025

Kính mừng "Tiên Hương đại hội" 2025 - đọc lại thơ Nôm miêu tả Hội Phủ Giầy năm 1910

Hôm nay là ngày 1 tháng Ba năm Ất Tị (nhằm ngày 29/3/2025), mở đầu những ngày tiệc Mẫu tháng Ba trong toàn cõi Việt Nam.

"Tiên Hương đại hội" là thơ bằng chữ Nôm, viết năm 1910, của học giả Kiều Oánh Mậu. Viết năm 1910 và được in khắc gỗ ngay trong cùng năm đó.

"Tiên Hương đại hội" là đoạn thứ 23 trong toàn bộ 25 đoạn trong tác phẩm Nôm "Tiên Phả dịch lục" của Kiều Oánh Mậu.

Tiên Phả dịch lục (TPDL) có nghĩa là: dịch (diễn Nôm) và chép lại tác phẩm Tiên từ phả kí. Diễn Nôm "Tiên từ phả kí" (diễn từ chữ Hán ra thơ Nôm) và chép lại "Tiên từ phả kí" (chép nguyên bản Hán văn) là 2 nội dung chính yếu của TPDL (các nội dung khác là phụ thêm vào).

20/03/2025

Ngày xưa chân đất : Phủ Giầy qua ảnh (1920s, 1940s, 1950s, 1960s,...)

Những ảnh ít biết hơn và cổ hơn thì để sau.

Bây giờ đi những ảnh đã biết đến rộng rãi lâu nay, mà trọng tâm là chân đất.

Cơ bản các cụ đời trước đi chân đất đến khoảng thập niên 1970.

Sau đó, dép guốc giầy vẫn hiếm lắm.

Cuộc chiến kéo dài, làm đời sống kinh tế nghèo. Đất nước thay da đổi thịt từ Đổi Mởi.

Đến tận đầu thập niên 1990, cả khoa ở kí túc xá mới có một vài đôi giày adidas là chuyện thường. Có lễ lạt gì, sinh viên hay mượn giầy nhau để diện trong chốc lát (xong việc là trả lại chủ nhân). Thời đó, đang có mốt dép tổ ong. Một sản phẩm truyền thống và đáng nhớ lắm của công nghiệp Việt Nam !

Nhìn chung, toàn quốc, người Việt mình đủ giầy đủ dép thực sự là mới từ khoảng năm 2000 đến nay.

08/03/2025

Giải đáp về ngắt câu trong Hán văn : chỉ có "TIÊN HƯƠNG, PHỦ CHÍNH từ", mà không có "TIÊN HƯƠNG phủ, CHÍNH từ"

Trong bài "Quá trình điều chỉnh lại tên gọi của di tích, cho đúng lịch sử và tín ngưỡng : PHỦ CHÍNH" (lên trang ngày 25/2/2025), tôi có viết:

"3. Từ trữ lượng tư liệu rõ ràng và liền mạch về ngôi đền này, thấy rất rõ: cho đến trước năm 1964, chỉ có tên là "Phủ Giầy" hoặc "Phủ Chính". Tên từ xa xưa của ngôi đền là vậy.

Tên chữ Hán của ngôi đền được ghi rõ từ cuối thế kỉ 19 (thập niên 1890) là:
-"Tiên Hương Phủ Chính linh từ" (có nghĩa là "đền thiêng mang tên Phủ Chính ở Tiên Hương".
- "Phủ Chính linh từ" (có nghĩa là "đền thiêng mang tên Phủ Chính").
- "Tiên Hương Phủ Chính" (có nghĩa là "Phủ Chính ở Tiên Hương").
- "Phủ Chính từ" (có nghĩa là "đền mang tên Phủ Chính").
Từ thập niên 1890, cái tên chính thức đó đã được ghi lên nhiều bia đá, ghi lên chuông đồng, ghi vào sách vở, in trên báo chí,...
"Phủ Chính" là tên riêng của "từ" (ngôi đền). Ngôi đền ("từ") có tên riêng là "Phủ Chính". Chữ "Phủ" đi trước chữ "Chính", để thành tên riêng rất rõ là "Phủ Chính".
Chìa khóa ở đây là ngữ pháp. "Phủ" đi trước, "Chính" đi sau. Không phải là "Chính Phủ" !
Không có tên chữ Hán nào là "Phủ Tiên Hương". Không có tên nào mà "Phủ" đi trước và "Tiên Hương" đi sau, để trở thành tên riêng là "Phủ Tiên Hương".
Cũng không có tên bằng chữ quốc ngữ (hay chữ Pháp, chữ Đức, chữ Anh,...) nào trước năm 1964 ghi là "Phủ Tiên Hương". Trước năm 1964, không có tên nào mà "Phủ" đi trước và "Tiên Hương" đi sau, để trở thành tên riêng là "Phủ Tiên Hương"."