Home

Home
Nắng thì cày ruộng, mưa thì đọc sách 晴耕雨讀

24/04/2026

Nhân mùa Hội Phủ Giầy 2026 đọc lại bài thơ "Đò Lèn" (viết năm 1983, in năm 1984) của Nguyễn Duy

Đây là một bài thơ được tuyển vào sách giáo khoa (sách Văn lớp 12).

Khi viết bài này, nhà thơ ở tuổi U40. Nguyễn Duy sinh năm 1948. Sau này, ông là sinh viên Khoa Ngữ văn của Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội - có nghĩa là ông là thế hệ đàn anh, nhưng thực chất là hàng cha chú của chúng tôi.

Thú vị là bài thơ được viết năm 1983 và được in năm 1984, tức là ở đêm trước của Đổi Mới. Lúc ấy, Nguyễn Duy đã "viết buông" chữ đầu tiên ở mỗi dòng thơ (ông không tự động viết hoa chữ đầu tiên như ta quen thấy).

Có một lần, tôi gửi bài này của Nguyễn Duy cho bạn tôi. Bạn tôi lại tự động viết hoa tất cả các chữ đầu dòng thơ. Tôi đã phải nhắc: cần giữ đúng cách viết của nhà thơ. May là sách giáo khoa giữ nguyên cách viết của Nguyễn Duy.

23/04/2026

Doanh nhân đất Việt : Tập đoàn FPT và chủ tịch Trương Gia Bình với câu chuyện gara để xe của đại tướng Võ Nguyên Giáp

Tôi sắp công bố một bài viết ngắn về "văn hóa doanh nghiệp" và "văn hóa tổ chức" tại Việt Nam hiện nay, có dẫn một trường hợp là FPT của nhà sáng lập Trương Gia Bình. Nên ghi chú một chút ở đây, về thời kì khởi nghiệp của ông Bình.

Ông Trương Gia Bình, theo thông tin của báo Doanh nhân Việt Nam, thì sinh năm 1956. Chúng tôi vốn biết ông là một cựu học sinh chuyên Toán của Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội ngày xưa (chúng tôi quen gọi là "dân Tổng hợp"). Sau này, ông Bình học sau đại học tại Nga. 

"Ông Bình từng kết hôn với bà Võ Hạnh Phúc, trở thành con rể của Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Họ có chung với nhau một cô con gái".

21/04/2026

Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác - kỉ yếu hội thảo quốc tế (bản in 2026)

Có một hội thảo quốc tế được tỉnh Hưng Yên tổ chức, vào năm trước, về thân thế và sự nghiệp của Hải Thượng lãn ông Lê Hữu Trác. Có thể xem lại thông tin về hội thảo đó, trên Giao Blog, ở đây.

Bây giờ, kỉ yếu của hội thảo mới được ấn hành chính thức. Sách mới vừa ra lò.

17/04/2026

Quan hệ Việt - Trung : đã 1 năm ngày báo Nhân Dân điện tử của Trung Quốc ra bản tiếng Việt

Vào tháng 4 năm 2025, báo Nhân Dân điện tử của Trung Quốc đã ra mắt bản tiếng Việt.

Như vậy là đã tròn 1 năm rồi.

Dưới là đăng lại các tin từ lúc khai trương bản tiếng Việt. Có một số tin của tháng 4 năm 2026.

14/04/2026

Hình tượng Đức Kito với thế giới đương đại - qua sự kiện sử dụng AI của ông Đồ Nam Trump

Đưa hình ảnh trên trang cá nhân thuộc hệ thống mạng xã hội TruthSocial của Tổng thống Trump (realDonaldTrump; hiện ông Trumgp đã hạ hình ảnh này xuống, nhưng đã được nhiều nền tàng sao chụp lại).

Thực sự, tôi không thể tưởng tượng được đó là hành động của một tổng thống Mĩ. 

Dưới là tin tức và bình luận từ các nơi (gồm cả người Việt Nam và người nước ngoài). Tôi dán dần tư liệu lên như mọi khi.

Hội Phủ Giầy 2026 - Chương trình

Tóm tắt:

"

Lễ hội Phủ Dầy năm 2026 chính thức diễn ra từ ngày 19 đến ngày 24 tháng 4 năm 2026 (tức mùng 3 đến mùng 8 tháng 3 âm lịch), với chuỗi hoạt động phong phú:

  • Chiều tối thứ 5 – ngày 16 tháng 4 (tức 29 tháng 2 âm lịch) tại Phủ Chính Phủ Dầy nơi Thánh Mẫu Liễu Hạnh giáng sinh (thôn Tiên Hương, xã Vụ Bản, tỉnh Ninh Bình), trên chay dưới mặn tổ chức lễ khai hội tại bản phủ, thực hiện các nghi thức truyền thống như tụng kinh dược sư, các nghi lễ khác cầu quốc thái dân an, mở đầu cho mùa lễ hội thiêng liêng, mừng tháng tiệc Thánh Mẫu.
  • Sáng Chủ nhật – ngày 19 tháng 4 (tức mùng 3 tháng 3 âm lịch), lễ dâng hương tại các di tích thuộc quần thể Phủ Dầy. Tổ chức các hoạt động văn hóa dân gian cổ truyền tại các đền phủ, chùa, lăng trong quần thể Phủ Dầy.
  • Tối Chủ nhật – ngày 19 tháng 4 (tức mùng 3 tháng 3 âm lịch), 19h00 chương trình khai mạc lễ hội Phủ Dầy năm 2026 tại Sân vận động Kim Thái, thôn Tiên Hương, xã Vụ Bản tỉnh Ninh Bình) cách Phủ Chính khoảng 300m.
  • Sáng Thứ 2 – ngày 20 tháng 4 (tức mùng 4 tháng 3 âm lịch), buổi sáng liên hoan nghệ thuậthát Chầu Văn tại phương du Phủ Chính Phủ Dầy. Buổi chiều liên hoan nghệ thuật hát Chầu Văn tại phương du Phủ Vân.
  • Sáng Thứ 3 – ngày 21 tháng 4 (tức mùng 5 tháng 3 âm lịch), buổi sáng lễ rước Mẫu từ Phủ Vân lên chùa Báng.

Hoạt động tâm điểm:

  • TỐI THỨ 3 – ngày 21 tháng 4 (tức tối mùng 5 tháng 3 âm lịch) chương trình lễ Rước đuốc đăng long với sự tham gia của hàng ngàn người được tổ chức tại Phủ Chính theo lệ truyền thống. Ngọc lửa lửa thiêng rước từ cung cấm Phủ Chính truyền ra, được nhân dân địa phương và du khách thập phương rước xung quanh thôn Tiên Hương trung tâm quần thể Phủ Dầy.
  • Cùng với Nghi lễ rước đuốc là chương trình bắn pháo hoa tri ân công đức của Đức Thánh Mẫu diễn ra đồng thời tại Phủ Chính.
  • Chương trình múa lân sư rồng tại Phủ Chính
  • SÁNG THỨ 4 – ngày 22 tháng 4 (tức mùng 6 tháng 3 âm lịch) Đại lễ rước Thánh Mẫu từ Phủ Chính Phủ Dầy nơi Thánh Mẫu giáng sinh lên Chùa Tiên Hương thỉnh Phật xin kinh để cầu cho quốc thái dân an, nhân khang vật thịnh (đây là hoạt động đặc biệt quan trọng nhất trong lễ hội Phủ Dầy).

Các chương trình, hoạt động khác:

  • Sáng Thứ 5 – ngày 23 tháng 4 (tức mùng 7 tháng 3 âm lịch) hoa trượng hội tại Phủ Vân, kéo bộ chữ “Mẫu Nghi Thiên Hạ”
  • Sáng Thứ 6 – ngày 24 tháng 4 (tức mùng 8 tháng 3 âm lịch) hoa trượng hội tại Phủ Chính, kéo bộ chữ “Quốc Thái Dân An”

"

Dưới là tin tức từ các nơi.

12/04/2026

Thầy Furuta - những kỉ niệm tự kể, và từ bè bạn cùng học trò Nhật Việt

Tôi gặp thầy Furuta lần đầu tiên vào mùa thu năm 1999, tại khuôn viên của Đại học Tokyo. Hôm ấy, ông dành cả một buổi sáng mấy tiếng cho chúng tôi. Chúng tôi được xem nhanh cả hai phòng nghiên cứu của ông (một phòng thì ông bảo là phòng nghiên cứu với tư cách giáo viên, một phòng thì ông bảo là văn phòng với tư cách lãnh đạo nhà trường).

Lần gặp đó, ông cho biết ông sinh năm 1949. Tức là ông đúng ngang tuổi phụ huynh của tôi, đều là tuổi Sửu !

Sau đó, hàng năm, tại Tokyo hay nơi nào đó, tôi vẫn thi thoảng gặp thầy. Khi biết tôi có dự kiến nghiên cứu làng xã Nhật Bản, thay vì nghiên cứu Việt Nam, trong chương trình học tiếp theo (nếu thi đỗ), thì ông thấy thú vị và luôn động viên.

Dù khác chuyên môn, nhưng tôi vẫn tích trữ và đọc các tác phẩm của Furuta. Đặc biệt, đáng nhớ là tháng 1 năm 2001, tôi đi hiệu sách lớn ở Ueno, thấy và mua một cuốn sách ảnh khổ lớn về Đông Nam Á (có Việt Nam, Lào, Cam Bốt) do Furuta là tác giả phần thuyết minh và chú thích ảnh. Tôi mua cuốn đó để làm kỉ niệm, đánh dấu một cuộc thi rất vất vả, nên có ghi ở trang bìa lót dòng chữ bằng bút mực xanh: "Tokyo tháng 1 năm 2001. Sau mùa thi vào Chương trình Tiến sĩ Đại học Ngoại ngữ Tokyo".

Gần gũi thầy nhất là trong 10 năm qua (2016-2026) ở Trường Đại học Việt Nhật (VJU) - nơi ông là Hiệu trưởng đầu tiên. Có rất nhiều kỉ niệm trong cả một thập niên, mà một việc đáng nhớ là ông đồng ý với đề xuất của tôi về môn "Văn hóa Dân gian Nhật Bản" ở bậc đại học. VJU là nơi đầu tiên tại Việt Nam chính thức giảng dạy môn học này. Không, có lẽ ngoài Nhật Bản, thì VJU là đại học đầu tiên trên cả thế giới dạy môn này.

Hôm nay, tôi mở một entry này để ghi chép những kỉ niệm về nghiên cứu và giao lưu văn hóa Việt Nam - Nhật Bản, do chính thầy Furuta kể, và cũng là những kỉ niệm mà bạn bè và học trò Nhật Việtcủa ông kể về ông.

Mở đầu là một stt ngắn gọn mà thú vị của thầy Kurihara (một chuyên gia về phong trào cộng sản quốc tế và Đảng Cộng sản Việt Nam).

Thầy Kurihara nguyên là Giáo sư của Đại học Ngoại ngữ Tokyo. Hiện nay là Cố vấn Đặc biệt của Hiệu trưởng VJU. Stt của thầy Kurihara có cả bản tiếng Việt và bản tiếng Nhật.

11/04/2026

Đại học Việt Nhật (VJU) có tân Hiệu trưởng - Tiến sĩ Nguyễn Hoàng Oanh vốn là Phó Hiệu trưởng trong một thập niên vừa qua

Trường Đại học Việt Nhật (VJU) là một cơ sở nằm trong Đại học Quốc gia Hà Nội (VNU). Năm 2026, VJU đón:

- Khóa 10 của hệ Thạc sĩ,  

- Khóa 6 của hệ Cử nhân,

- Khóa 1 cửa hệ Tiến sĩ.

Có nghĩa là, về đào tạo, VJU đã mở hệ Thạc sĩ trước nhất (đã được 10 năm), sau đó là mở hệ Cử nhân (đã được 6 năm), bây giờ thì cũng đã khai giảng hệ Tiến sĩ.

Gần đây, Hiệu trưởng đầu tiên của VJU là thầy Furuta Moto (chuyên gia về Việt Nam học của Nhật Bản, nguyên Giáo sư Đại học Tokyo, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại cương thuộc Đại học Tokyo) đã có buổi giảng cuối cùng tại VJU, nhà trường đã tổ chức buổi giảng cuối cùng đó thành một lễ tri ân thầy.

Tiếp nối công việc của thầy Furuta, bây giờ là thầy Nguyễn Hoàng Oanh.

Thầy Nguyễn Hoàng Oanh đã giữ cương vị Phó Hiệu trưởng trong suốt thời gian qua, làm tròn số là một thập niên (Hiệu trưởng Furuta, Hiệu phó Nguyễn Hoàng Oanh).

Chúc mừng thầy Nguyễn Hoàng Oanh.

Thông tin khoa học ngày hôm nay (11/4/2026) : Tọa đàm "Hải Phòng đất và người - nhìn từ khoa học địa lý phong và lịch sử tôn giáo gắn với nguồn lực biển"

Tọa đàm được tổ chức sáng nay tại Hải Phòng.

Các đơn vị tổ chức: Hội Hải Phòng học - Liên hiệp các Hội Khoa học và Kĩ thuật Hải Phòng - Phân Hội Khoa học Địa lý Phong thủy Việt Nam (Hội Địa lý Môi trường Việt Nam).

Tôi có trình bày một tham luận với tiêu đề: "Hải Phòng và xứ Đông với nguồn lực biển – nhìn từ lịch sử giao lưu tôn giáo thời kì đầu tiên".

Thông tin lấy từ trang của Phân Hội Khoa học Địa lý Phong thủy Việt Nam (Hội Địa lý Môi trường Việt Nam).

04/04/2026

Đến cửa Lạch Trường, nhớ mấy vẫn thơ về Bà Triệu "vú dài ba thước" kiên cường đánh quân Lục Dận nhà Ngô

Chúng tôi vi vu dọc các làng ven biển ở xứ Thanh.

Chúng tôi ghé thăm phố/làng Diêm Phố dân cư đông đúc.

Chúng tôi ghé làng Nam Khê - nơi cư dân được đưa về làm muối thời Pháp thuộc.

Chúng tôi có ghé nghè Vích và chùa Vích. Vân vân.

Lạch Trường hiện lên trước mặt. Lạch Trường gắn với việc Lục Dận đưa quân theo đường thủy lên đánh Bà Triệu hồi thế kỉ thứ III.

Lạch Trường ở xứ Thanh (nhìn từ xa xa, 2026)

Hội Phủ Giầy 2026 - lần đầu tiên trong cơ chế "xã Vụ Bản tỉnh Ninh Bình" (phần chuẩn bị)

Còn khoảng nửa tháng nữa là đến Hội Phủ Giầy 2026 (tên chính thức hiện nay ở địa phương là "lễ hội Phủ Dầy").

Đây là Hội Phủ Giầy đầu tiên trong cơ chế "xã Vụ Bản tỉnh Ninh Binh". Thời còn cơ chế "xã Kim Thái huyện Vụ Bản tỉnh Nam Định" (cho đến ngày 1/72025), thì các hội nghị về công tác tổ chức Hội Phủ Giầy sẽ được tổ chức bởi chính quyền huyện Vụ Bản - ví dụ, trên Giao Blog, có thể xem lại ở đây hay ở đây.

Mở entry này để ghi chép phần chuẩn bị dành cho Hội Phủ Giầy 2026 trong cơ chế mới. 

Mở đầu là tin "Hội nghị truyền, giới thiệu hình ảnh về Lễ hội Phủ Dầy" đăng trên cổng thông tin điện tử của xã Vụ Bản ngày 3/4/2026.

01/04/2026

Lễ hội Đền Trang làng Hoa Lũy năm 2026 - lần đầu tiên trong cơ chế xã Hải Châu tỉnh Nghệ An

Đền Trang là một trong ba ngôi đền của làng Hoa Lũy ở Diễn Châu (Nghệ An), xem lại trên Giao Blog ở đây.

Làng Hoa Lũy sau này đổi tên thành "Kim Lũy" (do kiêng húy vào thời Thiệu Trị), rồi thành "xã Diễn Kim" qua nhiều lần sát nhập. Xã Diễn Kim trong cơ chế huyện Diễn Châu trong mấy chục năm.

Đến 1/7/2025, "huyện Diễn Châu" được giải thể, đồng thời nhóm các xã khu vực Diễn Kim đã hình thành "xã Hải Châu". Bởi vậy, Đền Trang nay thuộc xã Hải Châu tỉnh Nghệ An.