Một điểm nhìn về ngoại giao Việt Nam - bài "Ngoại giao Việt Nam: Từ đổi mới tư duy đến đổi mới hành động" (Phạm Sanh Châu)

Bài vừa đăng trên mục "Tâm điểm" của báo Dân Trí.

Câu chuyện "kinh tế tư nhân" ở Việt Nam - nhìn lại những chặng đường quá khứ

Năm 2025, Việt Nam đã có nghị quyết quan trọng về "kinh tế tư nhân". Xem lại ở đây. Ngay sau khi nghị quyết ấy ra đời, thì liền luôn đến dự án siêu khổng lồ xây dựng đường sắt cao tốc Bắc Nam mà phía doanh nghiệp tư nhân thì giơ tay (có Vin và Thaco đầu lĩnh nộp đơn trước nhất).

Bây giờ, mở entry này để sưu tập những câu chuyện về kinh tế tư nhân ở Việt Nam trong quá khứ.

Mở đầu là câu chuyện của bác Phạm Tứ Ký (Fb danh của học giả Phạm Hồng Tung) về giai đoạn đầu thập niên 1980. Câu chuyện làm chúng ta liên tưởng đến gia đình nhà vợ của nhà văn Trần Dần (vốn cũng là gia đình có nhiều nhà đất, sau Cách mạng Tháng Tám 1945 thì đã hiến cho nhà nước). Đó là chuyện ở Hà Nội. Còn ở địa phương khác, tôi nhớ đến câu chuyện ở Ninh Bình của gia đình cô B. chú N nhà chúng tôi (chuyện này, tôi sẽ ghi lại sau).

Đường sắt cao tốc và đường sắt trên cao : Vin đăng ký đầu tư dự án đường sắt cao tốc Bắc - Nam

Điểm tin từ giữa tháng 5 năm 2025.

Tin cập nhật và bổ sung dần.

Doanh nhân và học giả đầu thể kỉ XXI - ghi chép linh tinh

Ghi chép các việc nhìn thấy, nghe thấy, và cả từ người khác kể.

Cập nhật và bổ sung dần.

Tư liệu xứ Quảng : "Quảng Nam tỉnh tạp biên" - Bổ khuyết tư liệu về gia tộc và làng xã xứ Quảng

Bài của Trần Đình Hằng trên trang của Vin.

Vin và khoa học ở Việt Nam (cập nhật 2024)

Trên Giao Blog, về cùng chủ đề, có thể đọc lại ở đây (2019) hay ở đây.

Bây giờ là cập nhật tin tức đến tháng 12 năm 2024.

Chương trình lưu giữ các giá trị Văn hoá, Lịch sử năm 2024 (VinIF)

Xuất khẩu hàng sản xuất tại Việt Nam ra thế giới ở đầu thế kỉ XXI (cập nhật Vin ở tháng 5 năm 2023)

Tháng 12 năm ngoái, Vin đã xuất 999 chiếc xe hơi chạy điện sang thị trường Mĩ (xem cụ thể ở đây).

Bây giờ là cập nhật tình hình sau nửa năm.

Việt Nam xuất khẩu hàng sản xuất tại Việt Nam ra thế giới ở đầu thế kỉ XXI (Vin và FPT)

Gần đây, Vin đã chính thức xuất 999 chiếc xe hơi chạy điện sang thị trường Mĩ.

Sản phẩm của FPT cũng đang đi vào nhiều thị trường lớn trên thế giới.

Vin muốn chơi lớn : Giải thưởng VinFuture (cập nhật 2022)

Giải thưởng VinFuture dành cho các nghiên cứu khoa học mang tính đột phá trên thế giới, thì từ tháng 12 năm 2020 đã có thông tin ban đầu, xem lại ở đây.

Vào ngày 20 tháng 1 năm 2022, lần trao giải đầu tiên đã được tổ chức tại Hà Nội. Với tôi, là một lễ trao giải ấn tượng, nên đã ngồi xem trọn vẹn qua tivi buổi tối tại tệ xá.

Tôi ấn tượng với màn trình diễn của nghệ sĩ Đặng Thái Sơn (có cả Chopin, có cả trống cơm Bắc Ninh). Ấn tượng với cách trình bày bài hát của ca sĩ John. Nhưng ấn tượng nhất là với các giải thưởng !

Đầu năm xem động thái của các doanh nhân : Phúc Vương phát triển xe điện, Tân Hoàng Minh rút cọc, Quyết FLC bán chui cổ phiếu

Đúng là "văn hóa soi đường cho quốc dân" thật !

Đầu năm 2022, các doanh nhân đất Việt đang thực sự muốn vươn lên tầm văn hóa trong phát triển doanh nghiệp.

Tư liệu cũ trên Giao Blog, thì về Phúc Vương, tạm đọc ở đây và ở đây, ở đây.

Bác Quyết FLC thì tạm đọc ở đây, ở đây.

Bác Tân Hoàng Minh thì tạm đọc ở đây.

Bây giờ là tin tức cập nhật đầu năm 2022.

Giữa đợt dịch lần 4, điểm tin về VIN và khát vọng của Phúc Vương

Phúc Vương là tên pháp danh của ông Phạm Nhật Vượng, đọc lại ở đây (năm 2019).

Tin đầu tiên là từ một bình luận nhỏ của ông Đỗ Hòa - một người đã xuất hiện trên Giao Blog từ dịp sóng gió cách mạng gia đình của ông vua cà phê Trung Nguyên, đọc lại ở đây (năm 2018).

Vừa rồi, ông Đỗ Hòa viết trên Fb như sau:

Văn nghệ Thứ Bảy : đến với sông Kỳ Cùng và chợ đêm Kỳ Lừa

Đang là thượng tuần của tháng 11 năm 2020. Tiết trời mát mẻ. Chúng tôi lên mạn Bắc, du lãng xứ Lạng.

1. Người ở xứ Lạng bày cho cách nói đùa khi cùng du lãng phố đi bộ Kỳ Lừa mới khai trương hồi tháng 10 năm nay, rằng: Kỳ Lừa thì là "kỳ lừa", mà cũng là "lừa cho đến kỳ cùng mới thôi".

Ban ngày thì tới công sở trong thành phố Lạng Sơn ở bên kia cầu, buổi tối thì về mặc áo chàm phong cách Tày đứng bán những món quà vặt cùng với ông xã ở bên trong cái xe bán hàng di động có mái che nhỏ. Một mặt là cán bộ của tính, một mặt khác thì là thương nhân trong phố chợ đêm Kỳ Lừa.

Sáng tạo Việt : Bphone 3 của nhóm BKAV - Nguyễn Tử Quảng

Bphone của nhóm BKAV - Nguyễn Tử Quang đã làm xôn xao dư luận cộng đồng mạng từ nhiều năm trước (xem lại ở đây, tháng 5 năm 2015).

Qua các đời phát triển, đã có Bphone 3, rồi hiện tại là đến Bphone 4 (do đại dịch Cô Vy mà lùi ngày ra mắt từ tháng 4 xuống tháng 5).

Tôi là một trong những người ủng hộ cho tinh thần tự lập của Bphone, bằng hành động thiết thực, tức không chỉ nhìn và nói, mà đã liền mua và sử dụng Bphone.

Đại khái, bây giờ đã bắt đầu có thể ghi nhận được về Bphone, mà thực cảm nhất là Bphone 3. Có lẽ sẽ cần trải nghiệm với Vsmart của nhóm Vin - Phạm Nhật Vượng để định rõ hơn nữa về sáng tạo Việt.

Vấn đề "văn hóa làm khoa học" ở Việt Nam hiện nay (cập nhật 2019)

Cuối năm 2019, nổi lên một vấn đề của học giới Việt Nam. Là "văn hóa khoa học" hay "văn hóa làm khoa học". Câu chuyện lại bắt đầu từ phía doanh nhân, với Vingroup.

Cuối năm cần nhắc lại, bởi vì từ đầu năm 2019 này, chủ tịch của Vingroup đã nói rằng Thế giới phải biết Việt Nam trí tuệ, đẳng cấp (xem lại ở đây). Trí tuệ và đẳng cấp, có thể xem tổng quan thì chính là "văn hóa làm khoa học".

Nhưng, đi vào cụ thể, thì thế nào là "văn hóa làm khoa học" ?

CHÙA HÓA để chiếm dụng toàn diện : Sun Group và Địa Ngục tự

Mới đây, mình du lãng mấy nơi cao cao ở xung quanh Hà Thành, trong đó có vùng Sơn Tây. Giật mình, sau độ bảy tám năm, thì những quả đồi thoai thoải hoang sơ ấy, giờ biến thành chùa hết. Chùa hóa. Như thành như lũy như pháo đài như đại tửu lâu, hoành tráng, lộng lẫy, ưỡn dài ra khắp nơi với những cái biển như "AB tự", "XY tự", "MN tự". Cũng có nhiều chùa còn đang ngổn ngang xây cất, vật liệu chất đống.

Chùa ôm trọn cả một quả đồi. Phóng xe vòng quanh để xem thế nào, thì cả nửa giờ sau vẫn là các cổng chùa vòng quanh theo. Tựa như toàn bộ những quả đồi "ngon ngon" mạn Tây của Hà Nội đều đang rầm rộ chùa hóa cả ! Không tin, thì chỉ cần chạy xe từ khu Cầu Diễn độ nửa giờ là biết ngay.

Tốc độ chùa hóa mau lẹ gấp nhiều lần, hay nhiều chục lần, so với tốc độ kiến thiết đường sắt trên cao Cát Linh - Hà Nội.

Lần đầu ở Việt Nam : Quỹ VinIF tài trợ cho nghiên cứu (khoảng 10 tỉ/nghiên cứu, với tổng hơn 120 tỉ)

Một bước đột phá đáng ghi nhận.

Vị chi là năm 2019 có hơn 10 nghiên cứu vừa được phía Vingroup tài trợ. Toàn bộ là khoa học tự nhiên và công nghệ.

Cần có ngày một nhiều các quĩ tư nhân tương tự, và không chỉ cho khoa học tự nhiên và công nghệ.

Nhiều quĩ tài trợ cho cả khối tự nhiên và khối xã hội. Ví dụ, Quĩ khoa học mà cựu Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (cũng là cựu Bộ trưởng Bộ Tài chính Nhật Bản; 1896-1963) thành lập và tồn tại đến ngày nay, mà mình có được nhận một lần hồi các năm 2005-2006, là cho khoa học xã hội (đặc biệt là cho Dân tộc học/Nhân loại học Văn hóa và Văn hóa Dân gian), đọc ở đây hay ở đây.

bộ gen người Việt (Kinh) : bắt đầu từ ý tưởng của tập đoàn nhà buôn Vin

Về nguồn gốc của loài người, thì từ nhiều năm trước, qua phân tích dữ liệu ADN, một nhóm học giả Mĩ đưa ra nhận định: tổ tiên của người là giống lai tạo giữa lợn và tinh tinh, vừa có đặc điểm của lợn lại vừa có đặc điểm của tinh tinh (đọc lại ở đây, tháng 12/2013).

Bây giờ, giữa năm 2019 này, vẫn qua phân tích ADN, thì là những kết quả bước đầu về giống người (Việt) Kinh. Về mặt văn hóa và văn tự, trước đây, người Việt (Kinh) từng tự gọi mình là người Hán với ý là người có nguồn gốc Trung Hoa. Sách vở chính thức của thời đó ghi rõ mình là "người Hán".

Gần đây, tập đoàn nhà buôn Vingroup đưa ra một ý tưởng, và đã có những kết quả sơ bộ.

Hồi năm 2012, lúc du lãng các viện và trường đại học ở Quảng Đông, tôi đã gặp mấy nhà nghiên cứu khảo cổ người Trung Quốc khẳng định việc đi ngược từ phương Nam lên phương Bắc của người thời cổ đại. Bản thân họ đã nghi ngờ bằng chứng cớ xác thực cho việc di chuyển từ Bắc xuống Nam. Một ít tư liệu đó đã được viết ra, còn các ý kiến trao đổi miệng thì một số được ghi âm. Rất xa chuyên môn của mình, nên mình chỉ biết có việc như vậy mà thôi.

Tập đoàn Vingroup và Quỹ Thiện Tâm (cập nhật từ tháng 4/2019)

Sáng hôm nay, ngày 16/4/2019, trong một không gian chính thức, một vị đến từ một cơ quan chính thống bậc nhất Đại Việt hiện nay đã nói về bộ "tứ Vũ" (bốn người tên Vũ). Có tới hàng trăm người cùng nghe một lúc. Tôi tạm thời ghi nhanh một mẩu ở đây.

Trong bộ "tứ Vũ" đó, có một ông Vũ được diễn giả hôm nay gọi thành danh xưng là "Vũ đệ nhất vợ" (trích nguyên ngữ).

Những câu chuyện đại khái như vậy sẽ thấy sôi nổi từ trung tuần tháng 4 năm 2019. Mà bắt đầu là từ các thông tin chính thức hồi tháng 3 năm 2018, đã đi ở đây.

Tuy nhiên, cứ xem như là những thứ tạm để đấy đã. Với mình, thì gần đây, chú ý tới Quỹ Thiện Tâm của Vingoup.