Ghi chép linh tinh lúc rảnh việc cày ruộng và đọc sách

▼
Hiển thị các bài đăng có nhãn chữ-quốc-ngữ. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn chữ-quốc-ngữ. Hiển thị tất cả bài đăng
19/12/2025

Kỉ niệm 10 năm công bố bài viết : các ghi chép sớm của phương Tây về "Bà chúa Liễu Hạnh"

›
Chữ "Bà chúa Liễu Hạnh" (nguyên ghi bằng chữ quốc ngữ như vậy) đã có trong tư liệu thập niên 1750. 1 . Thập niên 1750 là đáng quan...
18/08/2025

Hình ảnh Việt Nam trong quá khứ : hoàng đế Khải Định và hoàng thái tử Vĩnh Thụy (Bảo Đại) năm 1921

›
Ta thấy hình ảnh vua cha Khải Định và vua con Vĩnh Thụy trong thước phim quay cách đây hơn 100 năm. Vua Khải Định viết chữ Hán bằng bút lông...
22/06/2025

Vẫn là Trương Vĩnh Ký : phiên bản Truyện Kiều bằng chữ quốc ngữ đầu tiên (1875)

›
Tôi thì gọi là "quốc ngữ hóa" Truyện Kiều. Ở bài trước, đã nói về mốc 1865 (năm ra đời của "Gia Định báo") và mốc 1869 (...
21/06/2025

Câu chuyện báo chí quốc ngữ : "Gia Định báo" (từ 1865) và bản "quốc ngữ hóa" quốc sử Đại Việt đầu tiên năm 1869

›
1865-2025, vậy là vừa tròn 160 năm. Gia Định báo là tờ báo tiên phong, được xem là mở đầu của báo chí quốc ngữ ở Việt Nam. Số đầu tiên của ...
21/08/2024

Đọc Nguyễn An Ninh viết về "văn hóa" 100 năm trước (tiếng Pháp 1923, bản dịch Nguyễn Thư)

›
Lúc bấy giờ,vào năm 1923, Nguyễn An Ninh viết như sau: " Tôi nghĩ phải thú nhận ngay lập tức rằng tôi không hề coi việc nói tiếng Pháp ...
02/08/2024

Tư liệu Hội An sau hơn 20 năm (2003-2024) : tên cũ là "cầu Lai Viễn" (Lai Viễn kiều)

›
Mùa hè năm 2024, thấy rộ lên bàn luận về Chùa Cầu ở Hội An. Là người quan sát, tôi thấy nhiều điểm khá thú vị. Tên cũ là "cầu Lai Viễn...
02/07/2022

Văn nghệ Thứ Bảy : bài ca lục bát thập niên 1920 về quê hương Thái Bình, Nam Định, Hưng Yên

›
Bẵng một cái, những bài ca này đã có tuổi 100 ! Dâu bể đổi thay trong cả một thế kỉ đã qua. Nhưng lời ca ấy vẫn thực sự giá trị ! Lần lượt n...

Ki-tô giáo tại Việt Nam - những cái nhìn tổng quan

›
Mình sắp công bố một bài viết học thuật về Đàng Trên. Đại khái, về Đàng Trên, trên Giao Blog thì đọc nhanh ở đây hay ở đây . Sử quan của m...
22/06/2022

Landes với chuyện dân gian người Việt (bài của Đỗ Ngọc Giao)

›
 
1 nhận xét:
18/06/2022

cụ Đắc Lộ ở Hà Nội xưa (một tấm bia cũ)

›
Lâu nay, cũng khoảng gần 20 năm nay, mình luôn sử dụng tên Việt Nam của cụ, là Đắc Lộ, cho thân thiện. Nhiều bạn trẻ không biết rằng ở Hà Nộ...
23/03/2022

Ngôi chùa độc đáo và vị danh sư : Giác Hải tự ở Sài Gòn với hòa thượng Thích Từ Phong (1864-1938)

›
Nhà sư Thích Từ Phong (1864-1938) là một danh tăng của Nam Bộ hồi đầu thế kỉ XX. Ông là người đã cho nhóm tín đồ Cao Đài đầu tiên mượn chùa ...
28/02/2022

"Nhà in Van Tuong" - một nhà xuất bản ở Hà Nội trước năm 1945

›
Có những nhà xuất bản hay nhà in ngày trước ghi tên bằng chữ quốc ngữ, nhưng không có dấu. Nên có khi bị đọc nhầm tên (không dấu thì đọc nhầ...
21/02/2022

Trở lại với cuốn từ điển tiếng Việt đầu tiên do người Việt Nam soạn : Huỳnh Tịnh Của với "Đại Nam quấc âm tự vị"

›
Bộ từ điển gồm 2 cuốn đã được xuất bản tại Sài Gòn vào năm 1895 (tập 1) và năm 1896 (tập 2). Soạn giả là nhà trước thuật Huỳnh Tịnh Của (còn...
19/01/2022

"Từ điển Việt - Bồ - La" (1651) ấn bản mới 2022

›
Cuốn từ điển tiếng Việt danh tiếng  gắn với tên tuổi của giáo sĩ Đắc Lộ (1593-1660) đã  xuất bản lần đầu năm 1651 tại châu Âu. Chúng ta quen...
22/10/2021

Khảo sát sơ bộ kho sách chữ Nôm ở Thư viện Quốc gia Việt Nam (bài Phạm Thế Khang)

›
11/09/2021

"Tư duy chữ Nôm" đang phát tác trong 2 năm chống đại dịch covid-19

›
Chữ Nôm là một hệ thống văn tự đã giúp Nguyễn Du viết nên Truyện Kiều . Trước đó thì có thơ chữ Nôm điêu luyện của Nguyễn Tông Quai , và ng...
2 nhận xét:
19/06/2021

Văn nghệ Thứ Bảy : lời ai điếu xúc động và mực thước về Nguyễn Văn Vĩnh của Phan Khôi năm 1936

›
Nhà báo học giả Nguyễn Văn Vĩnh mất tháng 5 năm 1936 tại Lào trên đường đi khai thác vàng (cùng đi có một người bạn Pháp, một số người theo ...
17/05/2021

Philipphê Bỉnh (1759-1832) và những ghi chép bằng quốc ngữ hiện được lưu tại Vatican

›
Có hai nhân vật Philipphê, đại khái hình dung như sau: " Đầu thế kỷ XIX, có hai nhân vật tiêu biểu văn học Quốc ngữ là thầy cả Philipph...
1 nhận xét:
16/05/2021

Đàng Trên - Đàng Ngoài - Đàng Trong, với Chúa Khánh - Chúa Bằng - Chúa Sãi (bài Nguyễn Cung Thông)

›
Một phát hiện thú vị của học giả Nguyễn Cung Thông là: ở thời điểm 1630s-1650s, cùng một chữ Hán 平 , nhưng có hai âm đọc là "Bình"...
08/03/2021

Về hai tấm bản đồ Việt Nam trong các sách đã in đầu thập niên 1650 của Đắc Lộ

›
Có một bài viết rất đáng đọc của học giả Alexei Volkov về hai tấm bản đồ thú vị này, đã đăng tải năm 2018, và vừa được dịch giả Võ Xuân Quế ...
2 nhận xét: